RÉYINYON

PRÉZIDAN LARÉJYON

GWADLOUP-GWIYÀN-MATNIK

*******************

Li mèrkrédi 01 désanb 1999

SÉ RÉJYON LÒT BÒ DLO LAFWANS-LAN

KOUWAJ POLITIK

KA SÈVI DÉVLÒPMAN

DÉKLARASYON KA BOUT SÉ PRÈMYÉ SANBLÉ-A

Mofwazè : Hugues ATINE - Serge RESTOG

DÉKLARASYON KA BOUT SÉ PRÈMYÉ SANBLÉ A

        Prézidan Konsèy Réjyonal Gwadloup, Gwiyàn épi Matnik ki sanblé Bastè li 1é Désanb 1999, konstaté ki :

            - Dépi yonn dé lanné, sitiyasyon sé réjyon-an ka tonbé andèch,

                é mi  sa, sa ka ba :

                        * Lanmò tout sa nou mété doubout nou menm,

                        * Tout sa nou produi ka pèd fòs,

                        * Finans sé kolèktivité-a (komin, laréjyon, konsèy jénéral)

                            ka pèd lakap,

                        * An zafè soutiré moun san fè ayen, ki pa ka fini pyès,

                        * An zafè chomaj ka monté dri (ka monté pabò 30%)

            - Ni anlo bagay ka pati aladriv, ka détui sé sosyété-tala, é èspésyalman koté sé jenn manmay la éti zafè travay-la ka vini kon an kout kat oubyen an kout grenndé.

            - Nou pa kapab sispann sitiyasyon-tala magré tout dwa nou ni, magré tout lajan sé kolèltivité-a, kontribisyon léta fransé épi Léròp.

            - Léta fwansé mété an sistèm fiskal èk sosyal nan sé réjyon-tala. Sé réjyon-tala ki ja anrita adan dévlòpman yo. Sé sistèm-tala pa adapté, pas yo fèt ba péyi dévlopé.

            Dapré sa nou konstaté anlè rézilta dévlòpman épi progré dòt réjyon ki pli andéwò Léròp (Asòw, Kanari, Madèw),

Sé twa prézidan  an désidé

            Mété tèt ansanm, pou mété doubout an projè dévlòpman ékonomik sosyal èk kiltirèl ka rèspèkté fondas idantité chak réjyon, é ka apiyé sa tout moun ka touvé nòwmal, ki dinyité chak moun, sé, trapé an travay é non rété atann anlè kannari bèlmè.

            Projè-tala pou ankourajé sa ki lé voyé lèspri yo douvan épi lévé-doubout, pou ba péyi yo an balan, an mannyè pou mété an fren adan modèl sosyété konsomasyon tala.

            Projè-tala sé osi, pou sispann zafè travay asisté tala ki ka fèt an mannyè aléliwon. Projè-tala sé pou favorizé kréyasyon dévlòpman lantoupriz, dirèksyonné sé jenn manmay la pabò métyé ki ni valè, riwè sé fòrmasyon-an pou yo pé sèvi sèktè ka ba yo plis chans touvé an travay.

            Sa ka sipozé, fòk sèktè sosyo-profésyonèl la (sé lantoupriz-la) mouyé kò yo tou. Fòk yo partisipé adan an lékonomi nèf éti sé pa sèlman lajan piblik ka mizé.

            Sé prézidan-an konpwann sa. Yo rivé konpwann, ki sé popilasyon-an bizwen vini mèt divini yo. Yo ka tèsté pou di douvan tout moun, ki yo ka angajé kòyo pou fè moun konnèt épi èsplitjé projè yo a. An mannyè pou ni lakonsantman pèp-la, apré an vòtman.

            Sé tousa, sé twa prézidan Réjyon an ka propozé prézidan larépiblik èvèk gouvèlman-an modifyé lwa é menm modifyé konstitisyon-an, pou pé mété an plas, an nouvo èstati Réjyon Lòt Bò Dlo Lafwans (Région d'Outre-mer) ki ni an réjim fiskal èk sosyal èspésyal pou Gwadloup, Gwiyàn épi Matnik, andidan larépiblik fwansé a, èvèk Léwòp (Art 299-2 Trété Amsterdam).

            Sé prézidan Réjyon Gwadloup, Gwiyàn èk Matnik lan, ki té sanblé Bastè li 1é désanb 1999 la, wouvè déba-a, défini sé tèm-la épi propozé sé dirèksyon nouvo chantyé tala, nan lonnè èk rèspé, larèl lidé chak moun lan.